काठमाडौं– आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधि सभाको निर्वाचनमा गण्डकी प्रदेशअन्तर्गत पर्ने म्याग्दी जिल्ला विशेष चर्चाको केन्द्रमा परेको छ ।

गण्डकी प्रदेशका पहाडी जिल्लामध्ये एक मात्र संघीय निर्वाचन क्षेत्र रहेको म्याग्दीमा यस पटकको प्रतिस्पर्धा निकै रोचक बनेको छ । यसको मुख्य कारण पूर्व शिक्षामन्त्री महावीर पुनको स्वतन्त्र उम्मेदवारी हो, जसले जिल्लाको परम्परागत दलगत समीकरणलाई चुनौती दिएको छ ।

म्याग्दीमा एक मात्र प्रतिनिधि सभा निर्वाचन क्षेत्र रहेकाले जिल्लाका सबै स्थानीय तहका मतदाताले एउटै क्षेत्रमा मतदान गर्नेछन् ।

जिल्लामा बेनी नगरपालिका, अन्नपूर्ण गाउँपालिका, धवलागिरी गाउँपालिका, मङ्गला गाउँपालिका, मालिका गाउँपालिका र रघुगङ्गा गाउँपालिका गरी साविकका ६ स्थानीय तह समेटिएका छन् । बेनी नगरपालिकामा १० वडा, अन्नपूर्णमा ८ वडा, धवलागिरीमा ७ वडा, मङ्गलामा ५ वडा, मालिका र रघुगङ्गामा समान ७/८ वटा वडाहरू रहेका छन् ।

निर्वाचन आयोगका अनुसार म्याग्दीमा मतदान गर्न योग्य कुल ८६ हजार ३९७ मतदाता रहेका छन् । यस निर्वाचनका लागि जिल्लाभर १२० मतदान केन्द्र तोकिएका छन् । भौगोलिक रूपमा विकट मानिने केही वडामा मतदान सामग्री पुर्‍याउने तयारीसमेत तीव्र पारिएको जनाइएको छ ।

२०७९ सालको प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा म्याग्दीबाट खम बहादुर गर्बुजा विजयी भएका थिए । उनले २४ हजार २१ मत प्राप्त गरेका थिए भने उनका निकटतम प्रतिद्वन्द्वी हरिकृष्ण श्रेष्ठ ले २० हजार १८९ मत प्राप्त गरेका थिए । त्यसबेला कांग्रेस र माओवादी केन्द्रबीचको चुनावी सहकार्य निर्णायक बनेको विश्लेषण गरिएको थियो । समानुपातिकतर्फ भने एमाले अगाडि रहेको थियो ।

एमालेले १८ हजार २७३ मत प्राप्त गर्दा नेपाली कांग्रेसले १३ हजार ६९३ मत ल्याएको थियो । माओवादी केन्द्रले ९ हजार ७० मत प्राप्त गरेको थियो भने राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले ३ हजार ५७९ मत पाएको थियो । यी तथ्यांकले म्याग्दीमा दलगत प्रभाव सन्तुलित रहेको देखाउँछन् ।

यस पटक म्याग्दीमा स्वतन्त्रसहित कुल १२ जना उम्मेदवार चुनावी मैदानमा उत्रिएका छन् । स्वतन्त्र उम्मेदवारका रूपमा महावीर पुनको प्रवेशले प्रमुख दलहरूको रणनीतिमा परिवर्तन ल्याएको छ । नेकपा एमालेले पुनः हरिकृष्ण श्रेष्ठलाई उम्मेदवार बनाएको छ भने नेपाली कांग्रेसले कर्णबहादुर भण्डारीलाई अघि सारेको छ । नेकपाले अर्जुनबहादुर थापालाई उम्मेदवार बनाएको छ ।

सुरुमा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीले युवराज रोक्कालाई उम्मेदवार बनाएको भए पनि पछि उक्त पार्टीले महावीर पुनलाई समर्थन गर्ने निर्णय गरेको छ, जसले पुनको अभियानलाई थप बल पुगेको मानिएको छ । राप्रपाबाट डम्बरबहादुर सुवेदी, जनमोर्चाबाट छेमबहादुर विक, प्रलोपाबाट देवेन्द्र कामी र श्रम संस्कृति पार्टीबाट विनोद राना पनि प्रतिस्पर्धामा छन् ।

महावीर पुनको स्वतन्त्र उम्मेदवारीपछि म्याग्दीको चुनावी अंकगणित नयाँ मोडमा पुगेको छ । परम्परागत रूपमा एमालेको प्रभाव रहेको मानिने जिल्लामा २०७९ मा कांग्रेस–माओवादी सहकार्यका कारण कांग्रेस विजयी भएको थियो । तर यस पटक स्पष्ट गठबन्धन नदेखिएको अवस्थामा मत विभाजन हुने सम्भावना बढेको आकलन गरिएको छ ।

विशेषगरी रास्वपाको समर्थन, सामाजिक सञ्जालमार्फत सक्रिय प्रचार र मतदातासँग प्रत्यक्ष संवादको शैलीका कारण पुनको अभियानले उल्लेखनीय चर्चा पाएको छ । उनले चुनावमा अनावश्यक वाचा नगर्ने, जितेपछि जिल्लाको विकासमा इमानदार ढंगले काम गर्ने र मतदातालाई स्वतन्त्र निर्णय लिन आग्रह गर्ने शैली अपनाएका छन् ।

यता कांग्रेस, एमाले र अन्य दलहरूले आफ्नो परम्परागत संगठन, कार्यकर्ता परिचालन र घरदैलो अभियानलाई तीव्र बनाएका छन् ।

तीन प्रमुख दल र स्वतन्त्र उम्मेदवारबीचको प्रतिस्पर्धाले यस पटक म्याग्दीको निर्वाचनलाई थप चासोपूर्ण बनाएको छ । समग्रमा, म्याग्दीमा यस पटकको निर्वाचन परम्परागत दलगत प्रतिस्पर्धाभन्दा फरक स्वरूपमा देखिएको छ ।

महावीर पुनको स्वतन्त्र उम्मेदवारीले अन्तिम परिणाममा कस्तो प्रभाव पार्छ भन्ने विषय अहिले जिल्लाको राजनीतिक बहसको केन्द्रमा रहेको छ ।